Kırık kalp sendromu ölümüne sebep oldu… ‘Sadece üzüntü değil, aşırı mutlulukla da yaşanıyor’

class=”medyanet-inline-adv”>

Geride bıraktığımız günlerde ABD’de korkulu bir mektep saldırısı gerçekleşmiş, 19’u talebe ve ikisi muallim olmak suretiyle 21 şahıs yaşamını kaybetmişti.

Teksas, Uvalde’deki Robb İlköğretim Mektebi’nda meydana gelen katliamın arkasından farklı bir trajedi daha yaşandı. Hücum esnasında yaşamını kaybeden iki muallimden önde gelen Irma Garcia’nın eşi Joe Garcia, yaşamış olduğu acının arkasından kalp krizi geçirerek vefat etti.

EŞİNDEN SADECE İKİ GÜN SONRA HAYATINI KAYBETTİ

Eşinden bir tek iki gün sonrasında yaşamını kaybeden Joe Garcia’nın ‘kırık kalp sendromu’ nedeniyle öldüğü düşünülüyor.

O şekilde ki, Irma Garcia’nın kuzeni Debra Austin, “Joe’nun kalp kırıklığından öldüğüne ve 25 yıldan fazladır birlikte oldukları yaşamının sevdasını kaybetmeye dayanamadığına hakkaten inanıyorum” diyor.

class=”medyanet-inline-adv”>

Peki fakat kırık kalp belirtiyi diye bir şey hakkaten var mı? En önemlisi kırık kalp belirtiyi ile hastalanma ve ayrıca yaşamını yitirme rizikoyu söz mevzusu mu?

Uzmanlar, sevilen birinin vefatı benzer biçimde ‘ansızın bir duygusal darbe’nin kalbi şok ederek olağandışı bir oval biçim oluşturduğunu ve işini yapması imkansız hale getirebildiğini söylüyor.

Daha açılmıs anlatmak gerekirse, kırık kalp belirtiyi diye bir rahatsızlık hakkaten var. Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Bilal Boztosun bu hastalığı, “Kırık kalp belirtiyi, strese asılı kardiyomiyopati diye anılan kalp kasını tutan bir hastalık, Takotsubo sendromu ve takotsubo kardiyomiyopati benzer biçimde farklı isimlerle de anılmaktadır” sözleriyle tanımlıyor.

Takotsubo, Japonya’da kullanılan bir ahtapot av kabıdır. Kırık kalp belirtiyi hastalarında hasarlı kalbin şekli buna benzeyen bir biçim alır.

Kırık kalp sendromu ölümüne sebep oldu... Sadece üzüntü değil, aşırı mutlulukla da yaşanıyor

Takotsubo, Japonya’da kullanılan bir ahtapot av kabıdır. Kırık kalp belirtiyi hastalarında hasarlı kalbin şekli buna benzeyen bir biçim alır.

KALP KRİZİ ŞÜPHESİNİN YÜZDE 2’Sİ KIRIK KALP

“Incelemeler, kalp krizi kuşkusuyla görülen hastalanmışların ortalama yüzde 2’sinde kırık kalp sendromunun meydana geldiğini bildiriyor. Bununla beraber, bu rakamın hakiki olay sayısından azca oldukları düşünülüyor, şu sebeple bu belirti çoğu zaman tanınmıyor” diyen Bilal Boztosun, şu detayları veriyor:

“Bu rahatsızlık, sevilen birinin ansızın vefatı benzer biçimde travmatik bir vakanın arkasından kalbin bi süre olarak ‘şaşkınlaşması’ durumudur. Stresli durumların ve duyguların niçin oldukları bi süre fakat potansiyel olarak ölümcül bir kalp rahatsızlığıdır. Kalp krizine sağlam tarzda tıkanmış damar niçin olurken, kırık kalp belirtiyi tipik olarak stresli vakalardan oluşur ve kalp kasının ansızın zayıflamasına neden olur.”

class=”medyanet-inline-adv”>

KIRIK KALPLİLERİN BÜYÜK ÇOĞUNLUĞU KADINLAR

Kırık kalp sendromunun bilhassa orta yaşlarındaki kişilere ve çoklukla da hanımefendileri etkilendiğinden söz eden Boztosun, “Burada orta yaştan istek menopozdan sonrasında; averaj yaş aralığı 58-77’dir. Kırık kalp belirtiyi vakalarının yüzde 88’inin kadınlardan oluştuğunu söyleyebiliriz. Ihtimaller içinde bir izahat, kadınlık hormonu östrojenin, kalbi strese reaksiyon olarak salınan hormonların zararı dokunan etkilerine karşı korumasıdır. Yaşla beraber östrojen seviyesi düştüğünden, hanımefendiler ansızın stresin etkilerine karşı daha hassas olabilir” diyor.

Kırık kalp belirtiyi amacıyla tetikleyici hususlar: Uzun soluklu gerginlik vakitleri, sevilen birinin vefatı, çalışma kaybı benzer biçimde büyük hayat değişimleri, bir birlikteliğin sonu, astım krizi, operasyon yada otomobil kazası benzer biçimde fizyolojik gerginlik etkeni, zelzele ve kasırga benzer biçimde organik felaketler.

KIRIK KALBİN ALIŞILMADIK BİR ŞEKLİ VARDIR

Kırık kalp belirtiyi üstüne ilk yazılardan birini gösteren Johns Hopkins Medicine’de tıp profesörü olan Dr. Duyuru Wittstein, hadiselerle olarak, “İlk ulaştığında hastanın kalbi oldukca zayıf görünebilir, güçlükle atıyor olabilir. Şiddetli bir kırık kalp vaziyetinde tıbbi bağış almadan hayatta kalamazsınız” diyor.

class=”medyanet-inline-adv”>

Dr. Duyuru Wittstein, kırık kalp belirtiyi vakasıyla ilk 1998 senesinde genç bir hekim iken karşılaşmış. İlk deneyiminde üç değişik olay gördüğünü özetleyen Wittstein, “Üst üste duygusal olarak stresli vakalar yaşayan üç hanım hastanede yatan gördüm. Birincisi annesini kaybetmişti, ikincisi korkulu bir otomobil kazası geçirmişti, üçüncüsü ise sürpriz bir buluşma yaşamıştı. Üçü de birbirine oldukca benzeyen ekokardiyogram sonuclarıyla hastaneye geldi” diyor.

Wittstein, üç kadının da kalplerindeki değişimi, “Resimler, kalplerinin her birinin sol ventrikülünün Japon balıkçılar tarafınca ahtapot yakalamak amacıyla kullanılan bir çeşit kap olan takotsubo’yu hatırlatan acayip bir şekle dönüştüğünü gösteriyordu” sözleriyle konu alıyor.

class=”medyanet-inline-adv”>

Kırık kalp sendromu ölümüne sebep oldu... Sadece üzüntü değil, aşırı mutlulukla da yaşanıyor

Grafik: Harun Elibol

KIRIK KALP SENDROMU SADECE ÜZÜNTÜ İLE YAŞANMIYOR

Dokuz değişik ülkeden ortalama 1750 kırık kalp sendromlu hastayı çözümleme edilen bir çalışmada, hastalanmışların 485’inin vefat, kaza ve ansızın hicran benzer biçimde stresli vakalar sebebiyle belirtiden mustarip bulunduğunu bulunmuş oldu. 20 hastada ise torun doğumu, düğün ya da sürpriz bir kutlama benzer biçimde pozitif vakalar sebebiyle de bu belirtinin gelişebildiği gözlemlendi.

Bu inceleme, kırık kalp sendromuna bir tek üzüntünün değil, mutlu olayların da yol açtığını meydana koyuyor.

Prof. Dr. Bilal Boztosun, fazla mutluluk, coşku, coşku sonrası olan bu vaziyete da ‘mutlu kalp belirtiyi’ ismi verildiğini söylüyor. Boztosun, “Netice olarak aslen kişi duygusal aralığının hem pozitif hem de negatif fazla uçları, kardiyovasküler sistemin etkilenmesiyle evvel düşünülenden daha yakından ilişkili. Klinik olarak ‘mutlu kalp belirtiyi’ ve ‘kırık kalp belirtiyi’ ile başvuran şahıslarda göğüs ıstırabı ve soluk darlığı benzer biçimde benzeyen belirtiler oluyor. Sadece pozitif bir vakadan sonrasında bu belirtiyi yaşayan kişi sayısının oldukca daha azca bulunduğunu da belirtelim” diye konuşuyor.

class=”medyanet-inline-adv”>

Mutlu kalp sendromundan görevli oldukları kabul edilen vakalar: Doğum günü partisi, eski arkadaşlarla tekrardan görüşmek, bark da adı verilen aile buluşmaları, pozitif geçen bir çalışma görüşmesi, düğünler, otomobil yarışını kazanan sürücünün luğu benzer biçimde fazla coşkulu hususlar.

TAM ÜÇ KERE KALP SENDROMU YAŞADI, HİÇBİRİ ÜZÜNTÜDEN DEĞİLDİ

Mary Brittingham, kalp sendromlarının bir tek üzüntü kaynaklı olmadığına amacına yönelik iyi bir emsal. Mazide Georgetown Üniversitesi’nde hukuk profesörü olarak vazife meydana getiren Brittingham, kalbi ilk kırıldığında 53 yaşındaydı. İkinci belirtiyi 56 ve üçüncüsünü ise 69 yaşlarında yaşayan Brittingham, “Ağlatısal bir sevgi öyküsü yüzünden kalbim kırılmadı. İlki bir sürpriz, daha doğrusu yaşadığım bir şok nedeniyle oldu. İkincisi öfkeden, üçüncüsü ise korkudandı” diyor.

2006 senesinde Brittingham’ın o dönem çalmış olduğu Georgetown Üniversitesi’nde bir parti organize edilmiş ve sunucu asla beklemediği bir halde Brittingham’ı ilk konuşmacı olarak sahneye çağrı etmişti.

Brittingham o anları şöyleki konu alıyor: “Tümüyle şaşkına dönmüştüm. Kalkıp sevgili meslektaşlarım üzerinde konuşma yapmam gerekiyordu. Ansızın göğsümde ezici bir baskı hissettim. Oldukca kaygı vericiydi fakat gene de kürsüye çıkmayı başardım ve birkaç dakika konuştum. Sadece saatler ilerledikçe hissettiğim ıstırap hafiflemedi ve kalp krizi geçirdiğimden korkarak hastaneye gittim.

Kalp enzimlerim yüksekti. Bir sürü kontrol yapılmış oldu. Babam 36 yaşlarındayken kalp yetmezliğinden vefat etmişti. Ben de nedenin bu bulunduğunu düşündüm. Fakat bir kalp krizi ya da kalp yetmezliği olmadığı meydana çıktı. Meselem kırık kalp sendromuydu.

Kırık kalp belirtininde da kalp krizine benzeyen tarzda göğüs ıstırabı, soluk darlığı, baş dönmesi ve mide bulantısı yaşanabilir. Bu belirtiyi kalp krizinden ayıran en mühim fark hastalanmışların atardamarlarında rastgele bir tıkanıklık olmamasıdır. Dahası kalp kası hücreleri de bi süre olarak sersemler fakat ölmez. Kırık kalp sendromunun tetikleyicileri içinde duygusal bir hicran, sevilen birinin kısa sürede vefatı, tıbbi rahatsızlık yada rastgele bir sağlam stresli vaka sayılabilir.

Prof. Dr. Bilal Boztosun

KIRIK KALP SENDROMU ÖLÜME SEBEP OLUR MU?

Kırık kalp sendromuyla en heves edilenlerden biri de ABD’deki mektep saldırısında eşini kaybeden Joe Garcia üzerinde sav edilmiş olduğu suretiyle ölüme neden olup olmadığı…

Bilal Boztosun, bu mevzuya, “Stresin niçin oldukları kırık kalp belirtiyi ismini verdiğimiz hastalık ölümcül olabilir. Sadece bu vaziyet, bilhassa şahıs hastaneye kaldırılıp hızlı bir şekilde iyileştirme edilirse nadirdir. Kalp kası düzgüsel şekline çoğunlukla döner” sözleriyle açıklık getiriyor ve ekliyor:

Sadece göğüs ıstırabı ve soluk alma güçlüğü şikayetlerine nazaran hareket etmek oldukca ciddidir. Göğüs ıstırabı, soluk darlığı yada kalp krizine benzeyen farklı belirtiler hissederseniz ne olursa olsun süratli hareket etmelisiniz. Elektrokardiyogram (EKG), ekokardiyografi, göğüs röntgeni, kan analizi yada öteki birkaç gösterme prosedüründen birini içerebilecek testlerden geçene kadar hekimler hakiki rahatsızlığınızın ne işe yaradığını tanı edemez. Bir çok hastada net teşhis koymak amacıyla anjiyografi gerekmektedir.”

HASTALARIN YÜZDE 4’ÜNÜN VEFAT ETTİĞİ BİLİNİYOR

Prof. Dr. Boztosun, kırık kalp belirtiyi hakkında bilinmesi ihtiyaç duyulan mühim faktörleri şöyleki sıralıyor:

Sıhhatli insanlarda, çoğu zaman hanımlarda ansızın meydana çıkar ve yüzde 90 menopoz sonrası görülür.

— Şiddetli bir duygusal yada fizyolojik gerginlik sürecini derhal takip eder.

 Mevcut belirtiler kalp krizini güçle düşündürür.

— İlk başta, hastalıklı olanlar kalp yetmezliği ile eleştiri derecede hastadır, sadece olumlu bakım ile bir çok hayatta kalır ve kardiyomiyopati neredeyse daima tümüyle kaybolur.

— Balon anjiyoplasti ve stent yerleştirme ve ayrıca operasyon benzer biçimde kalp krizini iyileştirme etmek amacıyla çoğunlukla kullanılan prosedürler, kırık kalp belirtiyi amacıyla güçlü iyileştirme sürecleri değildir. Ölçün iyileştirme, kalp yetmezliği belirtilerini gideren ilaçların kullanımıdır.

— İlk iyileşme hastanede kalışla gerçekleşir. Ondan sonra, ortalama 90 hergün bir zaman süresince hastalıklı olanlar, kalbi desteklemek ve kuvvetlendirmek amacıyla kalp yetmezliğini iyileştirme etmek amacıyla kullanılan ilaçları almalıdır. Bir çok hastanede yatan 30 ila 90 gün arasında iyileşir.

— Strese asılı kardiyomiyopati arada ölümcüldür, sadece hastalanmışların ortalama yüzde 20’sinde kalp yetmezliğine niçin olur. Son incelemelere nazaran, hastalığa haiz insanların ortalama yüzde 4’ünün vefat etmiş olduğu biliniyor.

DİĞER HABERLER

YORUMLAR

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

Instagram

GÜNDEM HABERLERİ